فقه و اصول
نسخه چاپی ©2017 miu.ac.ir

تعريف

دوره ى كارشناسى فقه و اصول عبارت است از مرحله اى كه فراگيران با دروس عمومى و برخى از دروس تخصصى فقه و اصول آشنا شده و پس از گذراندن واحدهاى مربوط، به اخذ مدرك كارشناسى در آن رشته موفّق مى شوند.

 

اهداف كلّى دوره

- معرّفى فقه اهل بيت:  به عنوان فقه پويا و پاسخگو به نيازهاى زمان در گستره ى بين الملل؛

- اهتمام به تخصّصى شدن و رشد و بالندگى رشته ى فقه و اصول؛

- گسترش دامنه ى مباحث استدلالى فقه به موضوعات جديد حقوقى؛

- تعميق و توسعه مباحث اصولى به عنوان متد و روش استنباط احكام فقهى در حوزه هاى فردى و اجتماعى؛

- زمينه سازى براى تربيت متخصّصان (محقّق و مدرّس) در مباحث فقهى و اصولى متناسب با شرايط و اقتضاءات مناطق مختلف جهان؛

- كاربردى كردن آراى فقهى در قالب ارايه ى نظام هاى اسلامى در پژوهش هاى فقهى با بهره گيرى از ظرفيت تحقيقات.

 

طول دوره و شكل آن

1. دوره ى كارشناسى فقه و اصول 189 واحد بوده كه حدّاكثر در مدّت 10 نيم سال (ترم) ارايه مى شود.

2. هر واحد نظرى 16 ساعت و هر واحد عملى 32 ساعت و  زمان تدريس هر واحد نظرى در يك نيمسال تحصيلى 16 هفته است.

 

برنامه ى درسى دوره

تعداد كلّ واحدهاى درسى دوره ى كارشناسى رشته ى فقه و اصول 189 واحد است كه محورهاى دروس و تعداد واحدهاى آن به شرح زير است:

 

 

 تعداد و نوع واحدهاى درسى

 

رديف

محورهاي دروس

تعداد واحد

1

دروس حوزوی

54

2

دروس عمومی

21

3

دروس مشترک

54

4

دروس تخصصی

60

          جمع كل

189

 

 

نقش و توانايى

فارغ التحصيلان اين رشته با اهتمام به علم اصول به مثابه ى منطق فهم متون دينى و به عنوان روش برداشت صحيح و استنباط ضابطه مند از متون و منابع اسلامى و نيز با توجّه همه جانبه به دانش فقه ـ كه تجسّم فقه الحديث و استنباط و اجتهاد اصيل اسلامى و شيعى و نماد تعبّد دينى است ـ مى تواند به روز و متناسب با اقتضائات زمان به نيازها و پرسش هاى نوين در زمينه ى فقهى و حقوقى پاسخگو بوده و در عرصه ى زندگى فردى، اجتماعى و بين المللى و عرصه ى هماوردى با نظام هاى حقوقى در سطح بين المللى و جهانى حضور مؤثّر داشته باشد.

 

اهميّت و ضرورت

پيروزى انقلاب اسلامى و حاكميت جمهورى اسلامى در ايران ضرورت توجّه همه جانبه به فقه و علم اصول به عنوان منطق فهم متون دينى را بيش از گذشته آشكار مى سازد.

بر اين اساس از طرفى مرزهاى معرفتى فقه و اصول بايد توسعه يابد و از طرف ديگر نيز نگاهى تطبيقى و مقارن به فقه اهل سنّت داشته و در عين حال با نظام هاى حقوقى در سطح بين المللى و جهانى برابرى كند. اينجاست كه تحوّل و بالندگى در دانش فقه ضرورت مى يابد، تحوّل و رشدى كه بر فقه سنّتى و جواهرى استوار باشد و بر اصالت ها و دقّت ها و موشكافى هاى تاريخى آن تحفّظ كند و در عين پويايى متناسب با اقتضائات زمان در آمده و به نيازهاى جهان اسلام پـاسـخگـو باشد.

الف) دروس حوزوى:

 

 

رديف

عنوان درس

تعداد

واحد

ساعت

پيش نياز

توضيحات

جمع

نظری

عملی

1

صرف (1)

4

80

48

32

 

 

2

صرف (2)

3

64

32

32

صرف (1)

 

3

نحو (1)

3

48

48

-

صرف (2)

 

4

نحو (2)

5

96

64

32

صرف (2) و نحو (1)

 

5

نحو (3)

5

96

64

32

صرف و نحو (2)

 

6

تجزیه و ترکیب

2

64

-

64

نحو (3)

 

7

متن خوانی و درک متن

2

64

-

64

نحو (3) و تجزیه و ترکیب

 

8

روش آموزش قرآن

1

32

-

32

روان خوانی و تجوید مقدماتی

 

9

فلسفه اسلامی مقدماتی

2

32

32

-

 

 

10

رئش تبلیغ

1

32

-

32

اندیشه‌ی اسلامی (2)

 

11

آشنایی و تاریخ و فرهنگ ایران

2

32

32

-

 

 

12

منطق مقدماتی

2

32

32

-

 

 

13

دانش قواعد فقهی

2

32

32

-

 

 

14

فقه (9)  *

5

80

80

-

 

 

15

فقه مقارن (1)

3

32

32

-

فقه (3)

 

16

فقه مقارن (2)

3

32

32

-

فقه مقارن (1)

 

17

اصول مقارن

3

32

32

-

 

 

18

داریة الحدیث

2

32

32

-

 

 

19

آیات الاحکام

4

64

64

-

 

 

 

جمع کل

54

976

654

320

 

 

 

         

* اين درس ادامه ى بخش دروس تخصّصى است كه پس از فقه (8) گذارنده خواهد شد.

ب) دروس عمومى:

 

 

رديف

عنوان درس

تعداد

واحد

ساعت

پيش نياز

توضيحات

جمع

نظری

عملی

1

اندیشه‌ی اسلامی (1)

2

32

32

-

 

 

2

اندیشه‌ی اسلامی (2)

2

32

32

-

اندیشه‌ی اسلامی (1)

 

3

تاریخ تحلیلی صدر اسلام

2

32

32

-

 

 

4

آشنایی با اندیشه‌ی سیاسی اجتماعی امام خمینی (ره)

2

32

32

-

اندیشه‌ی اسلامی (2)

 

5

ادبیات فارسی

3

48

48

-

 

 

6

تربیت بدنی

2

32

32

-

 

 

7

اخلاق اسلامی

2

32

32

-

 

 

8

تفسیر موضوعی قرآن

2

32

32

-

تفسیر مقدماتی

 

9

تنظیم خانواده

1

16

16

-

 

 

10

زبان خارجی

3

48

48

-

 

 

 

جمع کل

21

336

336

 

 

 

 

 

 تذكّر: سرفصل هاى دروس عمومى همان سر فصل مصوّب شوراى عالى انقلاب فرهنگى است.

ج) دروس مشترك:

رديف

عنوان درس

تعداد

واحد

ساعت

پيش نياز

توضيحات

جمع

نظری

عملی

1

نحو تکمیلی

1

32

-

32

نحو (3)

 

2

آشنایی با علوم قرآن

2

32

32

-

 

 

3

تفسیر مقدماتی

2

32

32

-

آشنایی با علوم قرآن

 

4

تقسیر موضوعی (2)

2

32

32

-

اخلاق

 

5

آشنایی با تاریخ و منابع حدیث

2

32

32

-

آشنایی با علوم قرآن

 

6

عقائد اسلامی (3)

2

32

32

-

عقاید اسلامی(اندیشه اسلامی)2

 

7

عقائد اسلامی (4)

2

32

32

-

 

 

8

تاریخ عمومی ادیان (1)

2

32

32

-

 

 

9

تاریخ عمومی ادیان (2)

2

32

32

-

تاریخ عمومی ادیان (1)

 

10

تاریخ اسلام (2)

2

32

32

-

تاریخ اسلام (1)

 

11

آشنایی با فرق و مذاهب اسلامی

2

32

32

-

 

 

12

شیعه شناسی

2

32

32

-

آشنایی با فرق و مذاهب اسلامی

 

13

آشنایی با عرفان اسلامی

2

32

32

-

 

 

14

اصول فقه

5

80

80

-

 

 

15

آشنایی با دانش فقه

2

32

32

-

 

 

16

فقه (1)

4

64

64

-

 

 

17

فقه (2)

4

64

64

-

 

 

18

فقه (3)

4

64

64

-

فقه (2)

 

19

منطق

4

64

64

-

منطق مقدماتی

 

20

فلسفه‌‌ی اسلامی

4

64

64

-

فلسفه مقدماتی

 

21

روش تحقیق

2

48

16

32

 

 

 

جمع کل

54

896

832

64

 

 

 

 

د) دروس تخصصی:

رديف

عنوان درس

تعداد

واحد

ساعت

پيش نياز

توضيحات

جمع

نظری

عملی

1

فقه (4)

4

64

64

-

فقه (3)

 

2

فقه (5)

5

80

80

-

فقه

 

3

فقه (6)

5

80

80

-

فقه (5)

 

4

فقه (7)

5

80

80

-

فقه (6)

 

5

فقه (8)

5

80

80

-

فقه (7)

 

6

اصول فقه (2)

5

80

80

-

اصول فقه (1)

 

7

اصول فقه (3)

5

80

80

-

اصول فقه (2)

 

8

اصول فقه (4)

5

80

80

-

اصول فقه (3)

 

9

اصول فقه (5)

2

32

32

-

اصول فقه (4)

 

10

تاریخ علوم اصول

2

32

32

-

 

 

11

ادوار فقه

2

32

32

-

 

 

12

مقدمه علم حقوق

2

32

32

-

 

 

13

فقه و حقوق مدنی (خصوصی)

3

48

48

-

مقدمه علم حقوق

 

14

فقه و حقوق مدنی

3

48

48

-

مقدمه علم حقوق

 

15

فقه و حقوق جزا

3

48

48

-

مقدمه علم حقوق و حقوق خصوصی

 

16

فلسفه حقوق

2

32

32

-

فقه و حقوق جزا و عمومی

 

17

فقه و حقوق بین الملل

2

32

32

-

مقدمه علم حقوق - فقه و حقوق خصوصی و عمومی

 

 

جمع کل

60

960

960

 

 

 

 

 

saja

سامانه جامع آموزش

sampa

سنجش و پذیرش

sampa

کتابخانه

sampa

نشریات